Afnemende aandacht voor bestrijding onderwijssegregatie bij de gemeenten

In vergelijking met eerdere onderzoeken neemt de aandacht van gemeenten voor bestrijding van onderwijssegregatie (tegengaan witte en zwarte scholen) af. Dit blijkt uit een onderzoek waarvoor ambtenaren van 27 gemeenten zijn geïnterviewd.

Inleiding

Het rapport “Bestrijding van onderwijssegregatie in gemeenten. Verkenning van lokaal beleid anno 2013“  beschrijft een vervolgonderzoek van het Kohnstamm Instituut in opdracht van FORUM, Instituut voor Multiculturele Vraagstukken. De twee voorafgaande onderzoeksrapporten dateren uit 2009 en 2011. Er bestaat nog steeds een landelijke regelgeving die gemeenten en schoolbesturen verplicht met elkaar te overleggen over eventuele maatregelen om (etnische) onderwijssegregatie te bestrijden. FORUM wil op dit onderwerp de lokale beleidsontwikkelingen volgen. Vanuit de centrale overheid wordt echter momenteel geen beleid meer gevoerd op dit onderwerp. Dit onderzoek is geschreven aan de hand van interviewverslagen met onderwijsambtenaren in 27 gemeenten.

Afnemende aandacht voor segregatiebestrijding bij de gemeenten

De hoofdconclusie van dit onderzoek is dat er duidelijk sprake is van een afname van gemeentelijk beleid om onderwijssegregatie te bestrijden, sinds de vorige onderzoeken. Dat blijkt allereerst uit het feit van de verminderde respons, en wordt ook door de gemeenten die wel in het onderzoek betrokken zijn duidelijk bevestigd. Het aandeel gemeenten dat nog overleg voert over het onderwerp met schoolbesturen is aanzienlijk verminderd.
Het aantal afspraken over segregatiebestrijding tussen gemeenten en schoolbesturen neemt af en, wellicht nog belangrijker, de focus op het tegengaan van segregatie verdwijnt uit de afspraken die er nog wel zijn. Deze afspraken en maatregelen dienen vaak een ander doel: fricties in aanmelding voor scholen oplossen, voorkomen dat ouders te makkelijk van school wisselen, ouders toeleiden naar de VVE-voorzieningen, concurrentiegedrag van scholen beperken, samenwerking organiseren in het licht van Passend onderwijs, e.d.

(Etnische) segregatie is ‘weggedefinieerd’

In vergelijking met de vorige onderzoeken neemt de aandacht voor segregatiebestrijding af en zeggen de gemeenteambtenaren ook vaker dat er geen onderwijssegregatie in hun gemeente bestaat. Hiervoor zijn verschillende verklaringen mogelijk. Mogelijk zijn ze niet goed (meer) op de hoogte van de stand van zaken, omdat er geen gemeentelijke cijfers over verzameld worden. Het kan ook voortkomen uit het feit dat onderwijssegregatie geen beleidsonderwerp meer is en dat daardoor het beeld ontstaat dat ook het verschijnsel zelf niet (meer) aan de orde is. Een andere verklaring kan gezocht worden in de verschuiving van terminologie, van etnische segregatie naar sociaaleconomische segregatie. Voor dit laatste wordt niet de etnische herkomst van leerlingen als criterium gebruikt, maar de opleiding van hun ouders.

Meer informatie

Contactpersoon: Guuske Ledoux